Ile pieniędzy zostaje w Polsce po zakupie iPhone'a

Kiedy stoisz przy kasie lub klikasz przycisk „kupuję i płacę” w sklepie internetowym, wydając na nowego iPhone’a kwotę rzędu 4000, 6000 czy nawet 8000 złotych, rzadko zastanawiasz się, co dzieje się z tymi pieniędzmi dalej. Intuicja podpowiada, że większość ląduje w wielkim skarbcu Apple w Cupertino w Kalifornii. I choć jest w tym sporo racji, droga złotówek z Twojego portfela jest znacznie bardziej skomplikowana. Okazuje się, że całkiem pokaźna część tej kwoty nigdy nie opuszcza granic Polski, zasilając nasz budżet państwa oraz lokalne firmy.

Podatkowy pewniak: 23 procent na start

Największym i najbardziej oczywistym beneficjentem Twojego zakupu jest polski fiskus. Każdy iPhone sprzedawany w oficjalnej dystrybucji w Polsce jest obciążony 23-procentową stawką podatku VAT. To kluczowa informacja, bo oznacza, że prawie jedna czwarta kwoty, którą widzisz na paragonie, trafia bezpośrednio do budżetu państwa.

Przeanalizujmy to na konkretnym przykładzie. Jeśli kupujesz iPhone’a 15 Pro za 5299 złotych, kwota netto wynosi około 4308 złotych. Różnica, czyli aż 991 złotych, to podatek VAT, który sprzedawca musi odprowadzić do urzędu skarbowego. Te pieniądze zostają w Polsce i są przeznaczane na drogi, szkoły czy służbę zdrowia. Dla budżetu państwa sprzedaż elektroniki premium to czysty zysk – im droższy telefon, tym wyższy wpływ z podatku od pojedynczej sztuki.

Marża sprzedawcy, czyli walka o procenty

Wiele osób myśli, że polskie elektromarkety, takie jak Media Expert, RTV Euro AGD czy iSpot, zarabiają na iPhonie krocie. Prawda jest jednak brutalna dla handlowców. Apple słynie z tego, że narzuca dystrybutorom bardzo sztywne warunki i oferuje im wyjątkowo niskie marże. W branży mówi się, że marża na czystym sprzęcie Apple (bez akcesoriów i usług) wynosi zazwyczaj od 2% do 5%.

Co to oznacza w praktyce? Przy telefonie za 5000 złotych, sklep „na czysto” (przed opłaceniem swoich kosztów) zarabia około 100-250 złotych. Z tej kwoty sklep musi opłacić:

czynsz za lokal w galerii handlowej (płacony polskiemu lub działającemu w Polsce zarządcy),
pensje pracowników (sprzedawców, magazynierów, ochrony),
koszty energii elektrycznej i logistyki,
podatek dochodowy CIT (jeśli wypracuje zysk).

Zatem z tych kilkuset złotych marży, większość i tak zostaje w polskim obiegu gospodarczym pod postacią wynagrodzeń i opłat lokalnych.

Apple Poland Sp. z o.o. – ile zostawiają u nas Amerykanie?

Apple nie posiada w Polsce klasycznej fabryki, ale posiada zarejestrowaną spółkę Apple Poland Sp. z o.o., która zajmuje się marketingiem, wsparciem sprzedaży i usługami serwisowymi. Zaglądając do raportów finansowych składanych w KRS, można wyczytać ciekawe dane. Polska spółka Apple generuje miliardowe przychody, ale jej zysk netto – od którego płaci się w Polsce podatek CIT – jest relatywnie niski w stosunku do obrotów.

W roku obrotowym 2022 Apple Poland zanotowało przychody przekraczające 1,1 miliarda złotych (dotyczy to głównie usług i wsparcia, a nie bezpośredniej sprzedaży całego sprzętu, który często płynie przez centralę w Irlandii). Spółka zapłaciła jednak w Polsce kilka-kilkanaście milionów złotych podatku dochodowego. To może wydawać się mało, ale należy pamiętać o setkach pracowników w biurach i serwisach, za których odprowadzane są składki ZUS i podatki dochodowe PIT. To kolejne pieniądze, które zostają w kraju.

Logistyka i usługi dodane

Zanim iPhone trafi do Twoich rąk, musi zostać przetransportowany. Choć przylatuje z Chin, w Polsce przejmują go lokalne firmy kurierskie lub operatorzy logistyczni. InPost, DHL czy UPS Polska zarabiają na każdej dostawie do paczkomatu lub pod drzwi. To drobne kwoty (kilka-kilkanaście złotych od sztuki), ale przy skali sprzedaży idącej w setki tysięcy egzemplarzy rocznie, tworzy to konkretny obrót dla polskiego sektora transportowego.

Nie zapominajmy o akcesoriach i ubezpieczeniach. To tutaj dzieje się „magia” dla polskiego handlu. Na etui, szkle hartowanym czy dodatkowej gwarancji marże sięgają 30-50%. Jeśli przy zakupie iPhone’a dasz się namówić na polskie ubezpieczenie (np. w PZU czy Ergo Hestii) oraz dokupisz akcesoria polskiej marki (np. 3mk), to znacznie większa część Twoich pieniędzy zostaje w polskim systemie finansowym niż w przypadku zakupu samego urządzenia.

Koszty środowiskowe i opłaty ukryte

W cenie każdego urządzenia elektronicznego zaszyty jest tak zwany KGO, czyli Koszt Gospodarowania Odpadami. To ułamki procenta ceny, które trafiają do organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego działających w Polsce. Mają one za zadanie sfinansować późniejszy recykling Twojego telefonu, gdy za kilka lat wyląduje w szufladzie lub punkcie zbiórki. Choć to kwoty rzędu złotówki czy dwóch, są one obowiązkowym elementem „polskiego” udziału w cenie iPhone’a.

Gdzie ucieka reszta?

Szacuje się, że po odliczeniu VAT-u, marży sklepu, kosztów logistyki i lokalnych podatków, około 60-70% kwoty netto (czyli tej bez VAT) opuszcza Polskę. Te pieniądze trafiają do Apple Distribution International w Irlandii, a stamtąd do globalnej sieci dostawców. Płacimy za:

projektowanie i R&D w Kalifornii,
komponenty z Tajwanu (TSMC – procesory), Korei (Samsung/LG – ekrany) i Japonii,
montaż w Chinach, Indiach lub Wietnamie,
własność intelektualną i patenty.

Warto jednak zauważyć, że Polska na tle innych krajów UE jest dla Apple rynkiem specyficznym. Ze względu na brak oficjalnych sklepów Apple Store (prowadzonych bezpośrednio przez producenta), więcej pieniędzy zostaje w rękach polskich pośredników i autoryzowanych resellerów, którzy muszą z tych pieniędzy utrzymać swoje lokalne struktury.

Bilans końcowy

Podsumowując, kupując iPhone’a za 5000 złotych, zostawiasz w Polsce około 1300-1600 złotych w formie podatków, marż i opłat za usługi towarzyszące. To całkiem spora suma, biorąc pod uwagę, że kupujesz produkt w całości zaprojektowany i wyprodukowany za granicą. Twój zakup wspiera nie tylko technologicznego giganta, ale też polskiego kuriera, sprzedawcę w Twoim mieście i budżet państwa, z którego finansowane są publiczne usługi. iPhone w Polsce to nie tylko symbol statusu, ale też całkiem wydajna maszynka do generowania wpływów podatkowych.